Waalsdorpervlakte;

De Waalsdorpervlakte is een vlakte in het duingebied Meijendel bij Den Haag (Scheveningen).

De vlakte deed lange tijd dienst als militair oefenterrein van Legerkamp Waalsdorp. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werden hier meer dan 250 mensen door de Duitse bezetter ter dood werden gebracht. Na de oorlog werd deze plek een van de belangrijkste Nederlandse oorlogsherdenkingsplaatsen.

Fusillades;

Tijdens de bezettingsjaren werd het schietterrein door de Duitsers gebruikt als fusilladeplaats: verzetsstrijders uit de nabijgelegen gevangenis, het Oranjehotel, werden door de Duitsers ter hoogte van schietbaan 9 ter dood gebracht.

Er zijn in totaal tussen de 250 en 280 mensen omgebracht.

Monument;

Op 3 mei 1946 is een monument geplaatst bestaande uit vier houten kruisen. In de vlakte zijn twee losse kruisen geplaatst, één op een plek waar veel massa-executies plaats hebben gevonden, het andere specifiek als herdenking aan de represaille-executies na de aanslag op Rauter.

In 1949 is voor de vier kruisen een lage muur toegevoegd met de tekst '1940–1945' ontworpen door de voormalige verzetsstrijder Marcus Marinus Oosenbrug. Voor de betonnen rand is in 1975 een plaquette aangebracht met de tekst:

Voor de betonnen rand is in 1975 een plaquette aangebracht met de tekst: 'Hier brachten vele landgenoten het offer van hun leven voor uw vrijheid. Betreed deze plaats met gepaste eerbied.'

In 1959 is bij het monument een klokkenstoel, met één grote luidklok oftewel bourdon, geplaatst, die onder een rede van minister-president Gerbrandy als geschenk van de burgers van Den Haag op 30 april 1959 aan de gemeente werd geschonken.

De klok is gegoten door de firma Petit en Fritsen in Aarle-Rixtel en werd meteen in gebruik genomen. Sindsdien vormt ze een belangrijk onderdeel van de Dodenherdenking.

Op de rand van de klok staat een tekst van prof. R.P. Cleveringa: Ik luid tot roem en volging van hen die hun leven gaven tot wering van onrecht, tot winning der vrijheid en tot waring en verheffing van al Neerlands geestelijk goed.

In 1980 zijn de vier houten fusilladekruisen vervangen door bronzen replica's. De houten kruisen zijn overgebracht naar het Fries Verzetsmuseum te Leeuwarden, vervolgens naar het Haags Historisch Museum en in 2019 naar het Nationaal Monument Oranjehotel (bijnaam van de Scheveningse gevangenis tijdens de Tweede Wereldoorlog).In september 2021 werd de Waalsdorpervlakte aangewezen tot rijksmonument. 

Herdenking;

De nationale dodenherdenking op de Waalsdorpervlakte wordt georganiseerd door het Erepeleton Waalsdorpervlakte.

Jaarlijks wordt op deze dag tegen de rand van het monument de Nederlandse vlag gevormd, vroeger met bloemen, tegenwoordig met geverfde dennenappels. Aan weerszijden van het monument worden fakkels geplaatst en er staat een erewacht van 6 personen. Over de Waalsdorpervlakte wordt een stille tocht gelopen.

De stoet vormt zich vanaf het verlengde van de Oude Waalsdorperweg. Het voorste deel van de stoet is gereserveerd voor nabestaanden van de gefusilleerde verzetsstrijders en genodigden. Daarachter volgen de belangstellenden. Het erepeleton luidt de Bourdonklok van 19:15 tot vlak voor 20:00 uur.

Na het taptoe-trompetsignaal volgen twee minuten stilte. Daarna klinkt het Wilhelmus. De klok wordt weer geluid door de luidploeg en de deelnemers aan de stille tocht lopen vervolgens langs het monument en kunnen bloemen en kransen neerleggen.

Totdat de laatste belangstellende het monument heeft gepasseerd, wordt de klok geluid. Aan de herdenking doen jaarlijks gemiddeld 3000 mensen mee.

De organisatie van deze herdenking is in handen van de leden van de Vereniging Erepeloton Waalsdorp waarvan zes man in tenue van de Binnenlandse Strijdkrachten een erewacht vormen bij het monument. De dodenherdenking op de Waalsdorpervlakte werd tot en met 1986 door de NOS uitgezonden op televisie. Sinds 1995 zendt RTL de herdenking uit.

bron: https://nl.wikipedia.org/wiki/Waalsdorpervlakte

Stuk Atlantikwal, tankgracht
Stuk Atlantikwal, tankgracht
Bourdonklok

Bourdonklok